سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
28
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
شرح فارسى : مرحوم مصنف مىفرماين : ظروفى كه از طلا و نقره باهم ساخته شده وقتى به طلا و نقره معاوضه شوند معاملهاش شوند معاملهاش جايز و بلا اشكال است و در صورتى كه عوض آنها يكدام از طلاق و نقره قرار گيرد صحّت معاوضه مشروط به اين است كه عوض بر نقد مجانسش علاوه و اضافه باشد . شارح ( ره ) مىفرماين : بيع ظروف ساخته شده از طلاق و نقره به طلا و نقره مطلقا جايز است چه هركدام از دو نقد عوض بر معوّض اضافه بوده يا كمتر و يا باهم مساوى باشند زيرا هركدام از نقدين در مقابل غير مجانس قرار مىگيرد . و اما اينكه مصنف ( ره ) فرمود اگر ظروف مصنوع از نقدين را بيكى از آن دو بفروشند لازم است مقدار عوض از مجانس خود در ناحيه معوّض بيشتر باشد جهتش اين است كه تا زيادى در مقابل نقد ديگر واقع شود و از محذور لزوم ربا در امان باشيم البته لازم است مقدار زيادى بحدّى بوده كه صلاحيّت براى ثمن واقع شدن در مقابل آن نقد را داشته باشد اگرچه مقدارش قليل و ناچيز باشد . سپس مىفرماين : در دو مسألهاى كه ذكر شد ( بيع ظروف به طلا و نقره و بيع آنها به يكدام از آن دو ) فرقى نيست بين اينكه مقدار نقدين در عوض و معوّض معلوم و مشخص بوده يا مجهول باشد و نيز فرقى نيست بين اينكه ساخته شدن ظروف به نحوى باشد كه نقدين را از هم بتوان جدا كرد يا نتوان آنها را از هم جدا ساخت چنانچه در صحت بيع